PÜSKÜRTME TİPİ JELKOT UYGULAMASI

Kalıbın parlaklığından daha parlak bir ürün alamayacağınız için, öncelikle kalıplarınız çok parlak olmalıdır. Eğer kalıbınız matlaşmışsa sırasıyla önce kalın polisaj pastası ile sonra başka bir yeni keçe kullanarak ince polisaj pastası ile, iyice parlatınız.
Sonra ilk ürünü Polivaks N ve Polivaks Sıvı PVA kalıp ayırıcı kullanarak alınız. Daha sonraki ürünleri Polivaks SV-6 veya Polivaks PV-7 kullanarak alabilirsiniz.
Poliya'nın bütün jelkotları* hızlandırıcı ihtiva eder. Başka bir hızlandırıcı ilave etmeyin, şayet daha fazla hızlandırıcı ilave ederseniz, jelkotun rengi kirlenecek ve zamanla kirlenme artacaktır.
Jelkotu attıktan sonra ürünü kısa sürede sertleştirebilmek için bir fırına ihtiyacınız olacaktır. Bu fırın 50-55°C sıcaklığında olmalı ve içerideki sıcaklığın her yerde aynı olmasını sağlayacak bir fan sistemine sahip olmalıdır. Fırına konmuş jelkotlu kalıplardan çıkacak yanıcı gazların tehlike arz etmemesi için bir bacası olmalıdır ve içinde kıvılcım çıkartabilecek kontaktör, rezistans, şalter bulunmamalıdır.
Renkli bir ürün almayı amaçlıyorsanız; beyaz gibi açık renklerde %10-12, koyu renklerde (siyah, lacivert gibi) %4-6 pigment pasta ilave edin. Öngörülen miktardan daha fazla pigment koyarsanız hem jelkot geç sertleşir, hem de mat ürün alırsınız. Daha az miktarda koyarsanız yeterli bir örtücülük elde edemezsiniz.
* Polijel P-254 ve Polijel P-291 hızlandırıcı içermemektedir.

Jelkot atacağınız mekan, diğer imalat bölgelerinden duvarla ayrılmış, havalandırma tesisatlı ve rutubetsiz bir yer olmalıdır. Jelkot atılan yeri ayırmazsanız, atım sırasında oluşan tozlar diğer kalıpları kirletir. Yine bu bölümün tavan, taban ve duvarları kuru olmalı, çünkü rutubet oranı çok yüksek olan bir yerde atılan jelkot sislenme şeklinde beyazlanır. Daha sonra fırınlayacak olsanız bile jelkot attığınız mekan 18°C 'nin üzerinde bir sıcaklıkta olmalıdır. Çok soğuk bir ortamda jelkot atarsanız, atım esnasında oluşan hava kabarcıkları kalıp yüzeyinden ayrılamayacağı için mat, şeffaf uygulamalarda ise yer yer beyaz bölgeli ürünler alırsınız.
ideal jelkot kalınlığı 0.5-0.6 mm olmalıdır. Bu kalınlığı elde etmek için her m2'ye 700-800 gr jelkot atmanız gerekir. Pigment pastası ilave edilmiş jelkotu eğer otomatik tabanca ile atacaksanız; kalıbın üzerine 35-55 cm uzaklıkta akıtmadan ve kalıbın her m2'sine 700-800 gr gelecek şekilde atın. Eğer el tabancası ile atacaksanız 2.5-3.5 mm meme çapı olan üstten hazneli bir tabanca seçin. El tabancaları için kullanacağınız kompresörün depo basıncı 8-10 atü olmalı, depodan sonra tabancaya girmeden su tutucu da ihtiva eden bir regülatörden geçirilmeli ve regülatör çıkış basıncı 4-5 atüye ayarlanmalıdır. Daha yüksek basınçta atarsanız mikronize hava kabarcıkları mat bir ürün almanıza neden olur. Bu tabancanın haznesi yaklaşık 1 kg kadardır. Bu miktar jelkotu temiz bir kaba alarak yaz aylarında 10-12 gr, kış aylarında 12-15 gr MEK-P koyup karıştırdıktan sonra 30-55 cm mesafeden yine her m2'ye 700-800 gr jelkot gelecek şekilde akıtmadan ve belli bölgelere yığmadan atın.
Jelkot atma işlemi bittikten sonra, jelkotun sertleşmesi için beklemeniz gereken süre kullandığınız MEK-P oranına, ortam sıcaklığına ve jelkotun pigmentli olup olmadığına bağlıdır. %1.5 MEK-P kullandığınızı ve jelkotun renksiz-şeffaf olduğunu varsayarsak, gerekli bekleme süreleri jelkotun sertleşmesini beklediğimiz ortam sıcaklığına göre yaklaşık şu sürelerde olmalıdır.
Sertleşme süresine etki eden birçok faktör vardır. Örneğin jelkot pigment pasta ihtiva ediyorsa, bu süre uzayacaktır. Keza jelkot atılan yer rutubetli ise, jelkot ince atılmışsa, her tarafı kapalı bir kalıba atılmışsa süre yine uzayacaktır. Ancak kesin olan bir nokta; ortam ısısı arttıkça sertleşme süresi kısalır. Bu da demektir ki, standart ürün almak için bir fırın gereklidir.
Jelkotun yeterli sertliğe ulaştığının en belirgin test yolu; aseton veya tinerle sağ işaret parmağınızı iyice temizleyin, jelkot attığınız kalıbın flanş kısmına işaret parmağınızla 30 saniye bastırın ve çekin. Eğer elinizde jelkot bulaşığı kalıyorsa, yeterli sertliğe ulaşmamıştır. Parmağınızı çekerken tutma-yapışma hissi veriyor fakat parmağınıza hiç bulaşmıyorsa uygun sertliğe ulaşmış sayılır. Parmağınızı çekerken hiç tutma-yapışma hissi vermiyor ve parmağınıza hiç bulaşmıyorsa, jelkot, aşırı sertleşmiş demektir. Aşırı sertleşmiş jelkotun üzerine döküm yaparsanız ürünü kalıptan çok dikkatli sökmeniz gerekir. şayet biraz esnetirseniz jelkot filmi tam sertleşmiş olduğundan çatlayabilir. Parmağa bulaşan sertleşmemiş jelkot üzerine döküm yaparsanız; ya döküm esnasında dolgu malzemeleri jelkot filmini tamamen eritir veya fil derisi gibi bozuk yüzeyli bir ürün elde edersiniz.
Jelkotun yeterli sertliğe ulaşıp ulaşmadığını belirlemek için yapılan bu basit test, mutlaka döküm yapılacağı veya elyaf işleneceği ortam sıcaklığında yapılmalıdır. Fırında bu kontrolü yaparsanız sertleşmiş olan jelkot sıcakta parmağa bulaşacağından sertleşmemiş gibi bir yanılgıya düşebilirsiniz. Birkaç deneme ile ideal serteşme zamanını belirleyebilirsiniz. Sertleştiğine emin olduğunuz jelkotlu kalıba döküm yapabilir veya camelyaf-poliester işleyebilirsiniz.